ال.جی.بی.تی ایران «بی» ندارد

زینب پیغمبرزاده

این مقاله در کتاب الکترونیکی “دگرباشی جنسی در پیشگاه فقه، قانون و جامعه ایران” منتشر شده توسط کمیسیون بین‌المللی حقوق بشر مردان و زنان همجنس‌گرا (ایگل‌هِرک) به دو زبان فارسی وانگلیسی منتشر شده است.

در دهه‌های اخیر، کتاب‌های مختلفی در زمینه‌ی دوجنسگرایی به زبان های مختلف از جمله زبان انگلیسی نوشته شده است از جمله: اختیار دوجنسگرا (۱) ، دوجنسگرایان آمریکایی(۲)، جذابیت دوگانه: فهم دوجنسگرایی (۳)‌، دوجنسگرایی در جهان باستان (۴) ، دوجنسگرایی: یادداشت هایی برای یک انقلاب دوجنسگرا (۵)، مردان دوجنسگرا در فرهنگ و تاریخ (۶). در حال حاضر سازمان‌ها و رسانه‌های مختلفی مانند منابع دوجنسگرا(۷)، موسسه آمریکایی دوجنسگرایی (۸)، مجله دوجنسگرایی(۹)،  فهرست دوجنسگرا‌(۱۰) هم به صورت اختصاصی در این زمینه‌ی دوجنسگرایی و نقض حقوق آن‌ها کار می‌کنند و به طور مشخص دوجنسگراستیزی را در کشورهای مختلف نقد می‌کنند.

علاوه بر این، در بسیاری از سازمان‌های فعال در زمینه‌ی حقوق ال‌جی‌بی‌تی تلاش می‌شود همه گروه‌های جامعه ال‌جی‌بی‌تی در همه‌ی سطوح حضور و مشارکت یکسان داشته باشند. مثلاً در کشور سوئد تلاش می شود که افرادی از گرایش های مختلف جنسی در بین موسسسین، اداره کنندگان و شرکت کنندگان در برنامه های گروه های فعال در زمینه ال جی بی تی حضور داشته باشند.  مانند بسیاری از جنبش اجتماعی دیگری همچون جنبش زنان، جنبش همجنسگرایان و جنبش ترنس سکشوال ها، اعتراض به دوجنسگراستیزی هم به فضای دانشگاهی راه یافته است از جمله انتشار نشریه علمی پژوهشی دوجنسگرایی در آمریکا از سال ۲۰۰۰(۱۱).

این روند مثبت در حالی است که، اگرچه در فضای فارسی زبان در سال های اخیر رسانه های مختلفی در زمینه حقوق زنان، همجنسگرایان و ترنس سکشوال ها فعال شده اند، مطالب بسیار محدودی در رابطه با دوجنسگرایی در این رسانه ها منتشر شده است.  در سال‌های اخیر مطالب بسیار محدودی در رابطه با دوجنسگرایی در نشریه‌های فارسی‌زبان فعال در زمینه‌ی حقوق ال‌جی‌بی‌تی منتشر شده است. در موارد محدودی هم که در این رسانه ها به دوجنسگرایان اشاره شده، دوجنسگرایان بیش‌تر از زبان همجنسگرایان مورد نقد قرار گرفته‌اند، اما دوجنسگرایان صدای مستقلی از آن خود نداشته‌اند.

در این مقاله مطالب منتشر شده در زمینه‌ی دوجنسگرایی در فضای فارسی‌زبان مورد بررسی قرار می‌گیرد ابتدا به کلیشه های رایج علیه دوجنسگرایان در میان فارسی زبانان پرداخته می شود و سپس به واکنشی های اعتراضی ای که دوجنسگرایان و حتی گروهی از همجنسگرایان به این کلیشه ها نشان داده اند. امید است این مقاله توجه جامعه ال‌جی‌بی‌تی فارسی زبان و نیز فعالین این حوزه را بیش از پیش به مسائل دوجنسگرایان جلب کند. این امر بیشک کمک خواهد کرد تا دوجنسگرایان بیشتری احساس راحتی کنند که از تجربه‌ها و زندگی‌شان بنویسند.

 

کلیشه‌های همجنسگرایان درباره‌ی دوجنسگرایان

بسیاری از کلیشه‌هایی که در فضای فارسی‌زبان رایج‌اند عبارتند از نادیده گرفتن دوجنسگرایان، شهوت‌ران تلقی کردن آن‌ها، تبدیل کلیشه‌های همجنسگراستیزانه به کلیشه‌های دوجنسگراستیزانه و ادعای مورد تبعیض قرار‌نگرفتن دوجنسگرایان.

 

نادیده گرفتن دوجنسگرایان

رسانه‌های فارسی‌زبان مانند مجله چراغ (۱۲)‌، مجله اقلیت (۱۳) ، رادیو رنگین کمان (۱۴) ، بخش دگرباش رادیو زمانه (۱۵) که به مسائل مرتبط با جامعه‌ی ال‌جی‌بی‌تی می‌پردازند، معمولاً نام هر چهار گروه لزبین، گی، بای و ترنس را بر خود دارند، اما کم‌تر پیش می‌آید که مطلبی هم درباره‌ی دوجنسگرایان منتشر کنند. واقعیت این است که در فضای فارسی‌زبان، هیچ سایت یا نشریه‌ای به صورت ویژه به موضوع دوجنسگرایی نمی‌پردازد. به تازگی در فیس بوک «صفحه بای سکشوال های ایرانی» (۱۶) فعال شده است اما این صفحه نیز کمتر به مسائل دوجنسگرایان می پردازد و بیشتر مطالب آن بازنشر مطالب دیگر صفحات در رابطه با همجنسگرایان یا ترنس سکشوال هاست.

 

در مستند‌های بسیاری که در سال‌های اخیر درباره‌‌ی ال‌جی‌بی‌تی‌های ایرانی ساخته شده‌اند مانند زیر تیغ جنسیت (۱۷)، رانده از ایران (۱۸) و نیز در پژوهش‌های دانشگاهی که در سال های اخیر در ایران و کشورهای غربی صورت گرفته، دوجنسگرایان معمولاً غایب‌اند. این در حالی است که تحقیقات تاریخی تاریخ دانانی مانند افسانه نجم آبادی  و ژانت آفاری  نشان می دهد که از قرن ها پیش در ایران نیز مانند بسیاری از کشورها رابطه همزمان با هر دوجنس رواج داشته است. بسیاری از این تحقیقات دانشگاهی به ترنس سکشوال ها می پرزداند مانند مقاله حجازی و همکاران درباره ویژگی های اجتماعی-جمعیت شناختی ترنس سکشوال ها (۱۹)  یا پایان نامه علی عبدی درباره پناهجویان ترنس ایرانی در ترکیه (۲۰) یا مقاله باستان شناختی دژم خوی و پاپلی یزدی که تغییر جنسیت یک ترنس را از طریق بررسی آثار به جای مانده از زلزله بم روایت می کند. (۲۱) در مواردی هم مانند مقاله شایسته خو و همکارانش (۲۲)، مقاله خوشنود و دیگران (۲۳) و مقاله افتخار اردبیلی و دیگران (۲۴) هر دو گروه همجنسگرایان و ترنس سکشوال ها را شامل می شود.

شاید تنها تحقیقی که دوجنسگرایان ایرانی را به عنوان یک گروه جداگانه مورد بررسی و تحلیل قرار داده است، مقاله روانشناختی آزاده نعمتی و همکارانش باشد. (۲۵) هر چند تعداد نمونه های دوجنسگرای این تحقیق کمتر از آن است که بتوانند مورد بررسی علمی آماری قرار بگیرند.

جمع‌های فارسی‌زبان معمولاً تنها ویژه‌ی یکی از گروه‌های زنان همجنسگرا، مردان همجنسگرا یا ترنس‌سکشوال‌ها هستند و گاهی همه‌ی این گروه‌ها را در بر می‌گیرد (از جمله گروه های آنلاین باز و بسته و چت روم های مختلفی که در سال های اخیر در فضای مجازی فعال شده اند)، اما دوجنسگرایان زن یا مرد فارسی زبان گروهی مخصوص خود ندارند. شاید به دلیل چنین برخورد‌هایی باشد که در فضای فارسی‌زبان معمولاً کسی به عنوان «دوجنسگرا» آشکارسازی نمی‌کند و فعالان شناخته شده‌ی حقوق ال‌جی‌بی‌تی ایران بسیار به ندرت خودشان را به عنوان «دوجنسگرا» معرفی می‌کنند.

 

در فضای رسانه‌ای فارسی‌زبان، دوجنسگرایان معمولاً صدای مستقلی ندارند و از سوی همجنسگرایان توصیف می‌شوند. یکی از رایج‌ترین کلیشه‌هایی که همجنسگرایان در فضای رسانه‌ای فارسی‌زبان به صورت مرتب بازتولید می‌کنند، تاکید بر عدم وجود دوجنسگرایان است.

 

به عنوان نمونه، سازمان دیده‌بان حقوق بشر در گزارش تحقیقی بیش از صد صفحه‌ای که سال ۲۰۱۰ در زمینه‌ی نقض حقوق ال‌جی‌بی‌تی‌ها در ایران به زبان انگلیسی منتشر کرده (۲۶)، تنها دوبار به صورت اختصاصی به وجود دوجنسگرایان در ایران اشاره کرده است و هر دو بار هم به نقل قول مستقیم از همجنسگرایان ایرانی استناد شده است. با آن که تاکیده شده که گزارش حاصل مصاحبه با همجنسگرایان، دوجنسگرایان و ترنس‌سکشوال‌های ایرانی است، دوجنسگرایان در این گزارش تنها از زبان همجنسگرایان توصیف و قضاوت شده‌اند! نقل قول‌های این همجنسگرایان نه تنها بدون هیچ نگاه انتقادی آورده شده است، بل که از سوی نویسندگان گزارش تائید نیز شده است.

 

در این گزارش، دوجنسگرایی یا توسط روان‌شناسان ایرانی برای سرکوب همجنسگرایان مورد استفاده قرار می‌گیرد یا دوجنسگرایان در واقع همجنسگرایانی هستند که ازدواج کرده‌اند و ادعا می‌کنند که دوجنسگرایند. در مورد اول، فرخ به عنوان یک همجنسگرا درباره‌ی تجربه‌اش از گفت‌وگو با روان‌شناسان اسلام‌گرا در ایران می‌گوید: «آن‌ها من را متقاعد کردند که من در واقع همجنسگرا نیستم. همه دوجنسگرا‌اند. اگر تو بخواهی می‌توانی دگرجنسگرا شوی. »

 

سئوالی که در اینجا مطرح می‌شود این است که اگر از نظر این روان‌شناسان، همه‌ی دوجنسگرا هستند چگونه یک فرد می‌تواند تصمیم بگیرد که دگرجنسگرا شود و دیگر دوجنسگرا نباشد؟ در موردی دیگر، شادی یک همجنسگرای ۲۳ ساله می‌گوید: «زنان دوجنسگرای زیادی در ایران هستند که در واقع همجنسگرا هستند اما ناچارند دوجنسگرا باشند تا به زندگی ادامه دهند» (۲۷)

 

این گزارش در ادامه توضیح می‌دهد که بسیاری از زنان همجنسگرایی که با سازمان دیده‌بان حقوق بشر مصاحبه کرده‌اند، گفته‌اند در ایران بسیاری از زنان ازدواج کرده که با زنان هم رابطه‌ی جنسی دارند خودشان را به عنوان دوجنسگرا هویت‌یابی می‌کنند نه به عنوان همجنسگرا (همان، ۷۵). اما نویسندگان گزارش به زنانی که خودشان را به عنوان دوجنسگرا معرفی می‌کنند، اجازه نمی‌دهند که خودشان، خودشان را تعریف کنند و درباره‌ی دوجنسگراییشان صحبت کنند. علی رغم آنکه برخی از افراد مورد مصاحبه قرار گرفته دوجنسگرا بوده اند، در این گزارش هیچ گاه نقل قولی از آن ها آورده نمی شود. بهتر است که نویسنده اشاره‌ای به چگونگی این ممانعت بکند.

 

بر اساس این دیدگاه که دوجنسگرایان وجود خارجی ندارند، برخی از همجنسگرایان ایرانی خواهان حذف دوجنسگرایان از جامعه ال جی بی‌تی ایران هستند. مانند بحثی که در ۱۷ مارس ۲۰۱۲ در صفحه‌‌ی بسته‌ی فیسبوک اسمال مدیا دربار‌ی ال جی بی‌تی، در این زمینه در می‌گیرد (۲۸). برخی فعالان نیز با تاکید خودشان را فعال حقوق «ال‌جی‌تی» می‌خوانند(۲۹).

به رغم این که نام سازمان ایگل‌هرک «کمیسیون بین المللی مردان و زنان همجنسگرا» است و بر این اساس از این گروه انتظار می‌رود که تنها در این زمینه کار کند، در برخی موارد از جمله در جزوه «نحوه پوشش مسائل دگرباشان جنسی»، لزوم آوردن لینک به موضوع دیگرگرایش‌های جنسی نیز پرداخته  است از جمله در جزوه «نحوه پوشش مسائل دگرباشان جنسی» (۳۰)، اما حتی در جزوه‌هایی که به دوجنسگرایان نیز پرداخته می‌شود در مواردی دوجنسگرایان نادیده گرفته می‌شوند؛ مثلاً در جزوه‌ی «راهبردهای موثر حقوقی در دفاع از دگرباشان جنسی» (۳۱) به دوجنسگرایی نیز پرداخته شده اما زیر عنوان «شرایط خاص دفاع از هریک از گرایش‌های همجنسگرایی، دوجنسگرایی و تراجنسیتی» زنان و مردان دوجنسگرا نادیده گرفته شده‌اند.

 

همچنین در صفحه ‌۳۹ این جزوه ادعا شده است که همه مردان و زنانی که از سوی همسرانشان به دلیل رابطه با همجنس به دادگاه معرفی می‌شوند، همجنسگرا هستند: «بسیاری از زنانی که به موجب روابط جنسیشان با زنان دیگر محاکمه می‌شوند، توسط همسران دگرجنسگرای خود به دادگاه معرفی می‌شوند. این‌ها زنانی همجنسگرا هستند که ناخواسته ازدواج کرده‌اند و همسرانشان به دلیل نارضایتی از رابطه جنسی یا داشتن عیب، از آن‌ها به دادگاه خانواده شکایت می‌کنند… البته شرایط فوق مختص زنان همجنسگرا نیست و ممکن است برای مردی همجنسگرا که ناخواسته با زنی ازدواج کرده باشد نیز پیش بیاید»  این ادعا این واقعیت را که این مردان و زنان می‌توانند دوجنسگرا نیز باشند، نادیده گرفته است.

 

مخاطب اکثر این جزوه‌ها مانند «چگونه نقض حقوق همجنسگرایان را گزارش دهیم» (۳۲) و «چگونه از حقوق خود به عنوان یک متهم همجنسگرا دفاع کنیم» (۳۳)  لزوم آوردن لینک‌هاهمجنسگرایان هستند.  در مواردی هم که توصیه‌های حقوقی ارائه می‌شود و درباره‌ی جرم بودن عمل جنسی صحبت می‌شود فقط درباره‌ی همجنسگرایان صحبت می‌شود و دوجنسگرایان نادیده گرفته می‌شوند.

 

شهو‌ت‌ران تلقی کردن دوجنسگرایان

کلیشه‌ی دیگری که بسیاری در بین هر دو گروه «دگرجنسگرا» و «همجنسگرا» بر سر آن توافق وجود دارد، «شهو‌ت‌ران بودن» دو جنسگرایان است. به عنوان نمونه بسیاری از همجنسگرایان ایرانی فکر می‌کنند دوجنسگرایان همیشه به دنبال روابط همزمان موازی با مرد و زن هستند. مثلاً در بحثی که در یکی از صفحه‌‌های بسته فیسبوکی زنان لزبین و دوجنسگرای ایرانی در سال ۲۰۱۲ در می‌گیرد، یکی از زنان لزبین معتقد است: «دوجنسگرا‌ها دنبال تنوع و تجربه هستند و پس از مدت کوتاهی دوست دخترشان را ترک می‌کنند و نمی‌توان به آن‌ها اعتماد کرد». لزبین دیگری می‌نویسد: «وقتی دوست دخترتان شما را به خاطر یک مرد ترک می‌کند، دردناک‌تر است.» یکی دیگر از اعضای این صفحه معتقد است که در اکثر موارد در ‌‌نهایت دوجنسگرایان دگرجنسگرایی را انتخاب می‌کنند او می‌گوید: «من تا حالا بای پیر ندیدم». یک لزبین دیگر بر خلاف او معتقد است: «اتفاقن دو جنسگرایان در سن بالا وقتی آنچه را که می‌خواهند در رابطه با مرد پیدا نمی‌کنند به رابطه به زنان روی می‌آورند چون زن در سن بالا هم عاشقشان می‌شود و مثل مرد از علاقه‌اش کم نمی‌شود اگر دوجنسگرایان به مردان روی بیاورند به دلیل راحتی است و چندان دوام پیدا نمی‌کند و بعد از مدت نیاز به رابطه عمیق با زن را احساس می‌کنند».

 

یکی از اعضای لزبین این صفحه نیز در پاسخ به یکی از یکی از اعضای دوجنسگرا که تاکید دارد همه دوجنسگرایان روابط موازی ندارند، در کامنتی در این صفحه می‌نویسد: «عزیزم. حرفت را کاملا قبول دارم و هم به تو و هم به کلِ جامعه بای احترام می‌گذارم، اما آخر قربانت مثل تو و چند تایی که واقعا با طرفشان بمانند و از سره دل خوشی و فقط سکس با یک لز رابطه نگرفته‌اند متاسفانه خیلی کم هست، من خودم الان ۲ سال است با یک بای رابطه دارم. و به جرات می‌گویم پیش آمده من شیطنت کردم اما به او ایمان دارم که حتی نگاهش به کسی نیست. خوب این قابل ستایش است، اما ما بحثمان اکثریت است عزیزه دلم. دیدم آدم‌هایی که از شوهرشان زده شده‌اند، به طرف یک دختر کشیده می‌شوند و بعد چند روز همه چیز یادشان می‌رود. حتی دوستی دارم که بعد از یک سال خودکشی کرد. چون طرفش واقعا چون فقط می‌خواست دوست پسرش را فراموش کند با این خانم رابطه گرفته بود. متاسفانه، آیندهٔ یک آدم را به باد داد.»

 

تبدیل کلیشه‌های همجنسگراستیزانه به کلیشه‌های دوجنسگراستیزانه

برخی از همجنسگرایان، کلیشه‌هایی را که جامعه‌‌ی دگرجنسگرا درباره‌ی همجنسگرایان دارد، در مورد دوجنسگرایان صادق می‌دانند و سعی دارند خودشان را از آن‌‌ها متمایز کنند. مثلاً نویسنده وبلاگ «همجنسگرای من باور نکن تنهاییت را» (۳۴) لزوم آوردن لینک  دوجنسگرا‌ها را «همجنسباز» می‌خواند و آن‌ها را این گونه تعریف می‌کند: «همجنسبازی یا‌‌ همان بای سکشوال (دوجنسگرا): شخصی است که با همجنس و جنس مخالف خودش ارتباط جنسی برقرار می‌نماید و ارتباط عاطفیش بیشتر شامل حال جنس مخالفش می‌شود، در دراز مدت همجنسباز به سمت جنس مخالف کشیده شده و با او ازدواج می‌کند، اگر از همجنسباز بپرسید میان دختر و پسر یکی را انتخاب کن او دختر را انتخاب می‌کند چرا که ذات آفرینش او بر همجنسگرایی نیست و همانطور که از اسم همجنسبازی بر می‌آید ارتباط او با همجنس برای او یک بازیچه موقتی است که برخی از روانپزشکان از آن به کنجکاوی جنسی یاد می‌کنند و برخی هم می‌گویند شخص در اثر عدم دسترسی به جنس مخالف به همجنسبازی روی می‌آورد.»

 

نویسنده این وبلاگ مخاطبان سوره‌ی لوط را نیز دوجنسگرایان می‌داند نه همجنسگرایان و معتقد است که روان‌پزشکان می‌توانند دوجنسگرایان را «درمان» کنند و خطاب به آن‌ها می‌نویسد: «ای کسانی که دوجنسگرا هستید می‌دانم که اکنون به من فحش و ناسزا می‌گویید چون تماما عمل شما خود عمل لوطیان است، شما‌ها و رفتارهای غیر انسانی شما‌ها باعث شد که همجنسگرایان تخریب شوند وکسی فرق همجنسگرا و همجنسباز را نداند و هردو را به یک چشم بنگرند، اما من فکر می‌کنم اگر مومن باشید خداوند شما را خواهد بخشید چرا که جبرئیل نیز به ابراهیم (ع) فرمود اگر در میان لوطیان حتی پنج نفر هم مومن بود عذاب بر آنان نازل نمی‌شد، زیرا لوطیان نه به خدا اعتقاد داشتند و نه به فرستادگانشان و متجاوز نیز بودند.»

 

در همین زمینه، یکی از همجنسگرایان در صفحه‌ی فیسبوک رادیو رنگین‌کمان(۳۵) می‌نویسد: «من همجنسگرا هستم نه همجنس باز من دلم خیلی پره من عشق می‌خوام نه شهوت لطفا به همه بگین همجنسگرای با همجنسبازی فرق داره همجنسگرا فقط دنبال شهوت نیست من به هم جنسم عشق می‌ورزم من ۱۸سالمه تنها ولی می‌تونم با تنهای بسازم ولی از دو چیز بدم می‌اد ۱-همجنسبازی که خودشو همجنسگرا جا می‌زنه ۲-دوجنسگرا‌ها» (۲۸ فوریه ۲۰۱۴ ساعت ۷. ۱۸ صبح). این پست بعد‌ها توسط اداره کنندگان این صفحه‌ی فیسبوکی حذف شد.

 

دوجنسگرایان مورد تبعیض قرار نمی‌گیرند

یکی از دلایلی که برخی از همجنسگرایان دوجنسگرایان را جزو جامعه‌ی دگرباش جنسی قلمداد نمی‌کنند این است که ادعا می‌کنند دوجنسگرایان نرم‌های اجتماعی را زیر پا نمی‌گذارند و بنابراین مورد تبعیض قرار نمی‌گیرند.

مثلاً شادی امین در مصاحبه با رادیو زمانه لزوم آوردن لینک گفت‌وگو در رد استفاده از اصطلاح  «دگرباش‌جنسی» می‌گوید: «موظفیم خیلی دقیق صحبت کنیم تا معلوم باشد که از همجنسگرایان حرف می‌زنیم که در جامعه ایران حکم اعدام برایشان وجود دارد، یا از ترانس‌سکسوال‌ها حرف می‌زنیم که در قوانین جاری ایران، بدون اینکه پروسه اصولی را طی کرده‌ باشند، به زیر تیغ جراحی کشیده می‌شوند. این- به قول آن‌ها – شامل تمام همجنس‌گرایان هم می‌شود. یا در مورد بایسکسوال‌ها حرف می‌زنیم که» معمولاً «طبق نرم‌های اجتماعی زندگی می‌کنند ولی تنوع جنسی دارند و‌گاه با همجنس خود هم روابط جنسی ایجاد می‌کنند. این است که حقوق و فشارهایی که در جامعه ما به این گروه‌های مختلف وارد می‌شود، کاملاً متفاوت است». (۳۶)

 

با منطقی مشابه، گزارشی که توسط «عدالت برای ایران»(۳۷) و «شش رنگ»(۳۸) لزوم قید منبع و لینک درباره‌ی عمل‌های تغییر جنسیت اجباری در ایران منتشر شد، این تصور غالب را بازتولید می‌کند که همه‌ی دوجنسگرایان زن ظاهری «زنانه» دارند و بنابراین مورد تبعیض قرار نمی‌گیرند.

در تنها موردی که این گزارش به دوجنسگرایان اشاره کرده است، درباره‌ی محرومیت چند تن از بازیکنان زن فوتبال نوشته شده است که: «مسئولین بار‌ها به بازیکنان زنی که ظاهرشان به اندازه معمول مثل دوجنسگرایان زنانه نیست اشاره کرده و آن‌ها را مورد آزار قرار داده و از شرکت در بازی‌ها محروم کرده‌اند.» (۳۹)

 

اعتراض به دوجنسگرا هراسی

 

در موارد محدودی در فضای رسانه‌ای فارسی‌زبان، «دوجنسگرا‌هراسی» به چالش کشیده شده است. به عنوان نمونه، در بحثی که در صفحه‌ی فیسبوک بسته «اسمال مدیا» درباره‌ی ال‌جی‌بی‌تی، درباره‌ی حذف دوجنسگرایان از جامعه ال‌جی‌بی‌تی ایران در می‌گیرد، «امیر همجنسگرا» از افرادی که چنین ایده‌ای را مطرح می‌کنند، می‌پرسد: «چگونه می‌توانند اثبات کنند که خودشان دوجنسگرا نیستند؟ چگونه مشخص می‌کنند که چه کسی دوجنسگراست و چه کسی نیست؟… آنچه که مشخص است کشش جنسی نسبت به همجنس جزئی از دوجنسگرایی است و اگر مرد یا زنی به هم جنسش علاقه‌مند شود چه تفاوتی بین او و یک همجنسگرا وجود دارد؟ وقتی که دوجنسگرایی را به تابو تبدیل می‌کنید و آن‌ها را به حاشیه می‌رانید واکنش طبیعی دوجنسگرایان این خواهد بود که سکسوالیته‌شان را پنهان کنند و می‌دانید این چقدر می‌تواند خطرناک باشد؟ فشار وارد کردن بر دوجنسگرایان برای آنکه خودشان را همجنسگرا بنامند یا بیرون راندن آن‌ها از جامعه همجنسگرا اگر آن‌ها نتوانند پدیده‌ای که هم جنسگرای سابق نامیده شود، خلق کنند، این برای پرستیژ تئوریک و سیاسی-اجتماعی جامعه ما خطرناک است و ما را بدنام می‌کند»(۴۰) مردان و زنان همجنسگرای نویسنده وبلاگ «همجنسگرایان تهران و ایران» (۴۱) نیز واژه همجنس‌باز را توهین‌آمیز می‌دانند و معتقدند نباید از این واژه برای اشاره به دوجنسگرایان استفاده کرد.

 

دلارام نیز به عنوان یک لزبین در مجله ما‌ها (۴۲) می‌نویسد: «بهتر است ما همجنسگرایان قضاوت‌های بیجا را در مورد دوجنسگرایان تمام کنیم. مگر این طور نیست که ما همواره و هر روز در اجتماع مورد قضاوت‌های بیجا توسط تمام اطرافیانمان قرار می‌گیریم؟ پس چرا خود ما در مورد دیگران قضاوت‌های نا‌عادلانه می‌کنیم؟ اگر نمی‌خواهید کسی در مورد ما قضاوت بد بکند و در مورد مسئله همجنسگرایی تامل بیشتری بکند، خود ما اولین کسی هستیم که باید در مورد مسائل تامل کنیم تا از سرشت انسان‌ها آگاهی‌های درست داشته باشیم.»

 

گاهی خود دوجنسگرایان نیز این فرصت را یافته‌اند که از خودشان دفاع کنند. سیما در مصاحبه‌اش با نشریه چراغ (۴۳) به عنوان یک دوجنسگرای ایرانی می‌گوید: «یک دوجنسگرا به نظر من از این دیدگاه که برای انتخاب جفت کاندیدای بیشتری دارد شاید به نوعی خوشبخت باشد اما به نظر من دوجنسگرایان در مواردی حتی بیشتر از همجنسگرایان مورد تبعیض قرار می‌گیرند… یک دوجنسگرا به نظر من چوب دوسر گهی است، از طرفی در اجتماع دگرجنسگرا‌ها عجیب و همجنسگرا محسوب می‌شود و از طرفی در جمع همجنسگرا‌ها همرنگ جماعت و دگرجنسگرا»

 

یک دوجنسگرای ایرانی نیز در وبلاگش می‌نویسد: «بسیاری از همجنسگرایان به علت عدم اطلاعات کافی، و پیش‌داوری‌های رایج، تصور می‌کنند «دوجنس‌گرایان همجنس‌گرایانی هستند که هنوز تکلیفشان را با گرایششان مشخص نکرده‌اند، و یا شهامت ندارند خود را به عنوان گی یا لزبین معرفی کنند.» کم نیستند زنان دوجنس گرایی که به دلیل ارتباط عاشقانه با مردان، از جانب زنان لزبین، «خیانتکار» یا «محافظه کار» نامیده می‌شوند.« بای- سکشوال‌ها گویی از هر اقلیت جنسی در دنیا تنها‌تر، و البته طغیان گر‌تر نیز هستند. وفادار ماندن به حس و ندای درونی و ابراز وجود به عنوان یک بای سکشوال کنشی است دردبار، قهرمانانه، و تراژیک. مردان و زنان بای سکشوال تکروان سرکش و مطرودی هستند که نمی‌توان آنان را به راحتی در قالب و نرم اجتماعی متداولی گنجاند. دوجنس گرایان، نه در دل فرهنگ مقتدر و خشن دگرجنسگرایی جایگاهی دارند و نه در جمع‌های بسته و محدود همجنس گرایان. دوجنس گرایان آن گروه هستند که در حاشیه، و همزمان، در بطن این دو فرهنگ قرار گرفته‌اند.» (۴۴)

 

پانویس‌ها:

۱- http://www.americaninstituteofbisexuality.org/grants/

۲- Bi America

۳- Dual Attraction: Understanding Bisexuality

۴- Bisexuality in the Ancient World

۵- Bi: Notes for a Bisexual Revolution

۶- Bisexual Men in Culture and Society

۷- Bisexual Resource Center

۸- The American Institute of Bisexuality

۹- bimagazine

۱۰- The Bisexual Index

۱۱- http://www.tandfonline.com/loi/wjbi20#.VMTfOf7F80c

۱۲- http://cheraq.net

۱۳ – http://www.aghaliat.org/

۱۴- https://www.facebook.com/Radioranginkaman

۱۵- http://www.radiozamaneh.com/category/societyandlaw/lgbt

۱۶- https://www.facebook.com/iranianbi

۱۷- https://www.youtube.com/watch?v=08UeMed-T3s

۱۸- https://www.youtube.com/watch?v=TsPHc3hfGnU

۱۹- A Hedjazi, M Zarenezhad, A Hoseinzadeh, R Hassanzadeh, and Seyed Mohammad Vahid Hosseini (2013) Socio-demographic Characteristics of Transsexuals Referred to the Forensic Medicine Center in Southwest of Iran, North American Journal of Medical Science, 5(3).

۲۰- Abdi, M. Ali. (2011). Gender Outlaws between Earth and Sky: Iranian Transgender Asylum Seekers Trapped within Heteronormative (inter)national Frameworks, Master Thesis Central European University, Department of Gender Studies.

۲۱- Maryam Dezhamkhooy • Leila Papoli Yazdi (2013) Breaking the Borders/Violating the Norms: An Archaeological Survey of an Intersex in a Traditional Society, Bam (South Eastern Iran) Sexuality & Culture (2013) 17.

۲۲- S. Shayestehkhou , N. Moshtagh Bidokhti, M. Eftekhar , F. Mehrabi (2008) Family environment of homosexual and transsexuals in Iran, Sexologies, Volume 17.

۲۳- K. Khoshnood1, F. Hashemian, N. Moshtagh, M. Eftekahri, S. Setayesh (2008) Social stigma, homosexuality and transsexuality in Iran, Sexologies, Volume 17.

۲۴- M. Eftekhar Ardebili1, S. Shayesteh Khoo, N. Moshtagh, Bidokhti, F. Mehrabi (2008) The relations of sexuality, sex addiction and AIDS anxiety in homosexual and transsexuals in Iran, Sexologies, Volume 17.

۲۵- A Comparison of Early Maladaptive Schemata Among Homosexual, Bisexual and Heterosexual People in Iran (2024) Journal of Gay & Lesbian Mental Health, 18.

۲۶- “We Are a Buried Generation” Discrimination and Violence against Sexual Minorities in Iran, page 39. Deprived from Human Rights Watch: http://www.hrw.org

۲۷- Ibid, page 74.

۲۸- LGBT Republic of Iran:  An Online Reality? page 82, Retrieved from Small Media: http://smallmedia.org.uk/lgbtrepublic.pdf

۲۹- گفتگو با شادی امین: لزبوفوبی و فمنیسیم. مصاحبه با سوده راد، رادیو زمانه، ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۱،  قابل دسترسی در

http://www.radiozamaneh.com/43632
۳۰- http://iglhrc.org/iran/Fa/Fa_Publications_MediaGuides

۳۱- https://iglhrc.org/iran/fa/PDFs/HowToEffectively-Mobile.pdf

۳۲- http://iglhrc.org/iran/fa/Fa_Publications_Human_Rights_Documentation

۳۳- https://iglhrc.org/iran/fa/PDFs/Book3LegalSurv.pdf

۳۴- http://homosexualman.blogfa.com/post/1

۳۵- https://www.facebook.com/Radioranginkaman

۳۶- گفتگو با شادی امین: لزبوفوبی و فمنیسیم. مصاحبه با سوده راد، رادیو زمانه، ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۱،  قابل دسترسی در

http://www.radiozamaneh.com/43632

۳۷- http://justiceforiran.org/

۳۸- http://6rang.org

۳۹- Iranian Lesbian and Transgender network (2014, June). Stop Reparative Therapies & Mandatory Sex Reassignment Surgeries, page 14. Deprived from 6rang: http://6rang.org/english/wp-content/uploads/2014/06/Stop-Reperative-TherapiesMandatory-Sex-Reassignment-Surgeries.pdf

۴۰- LGBT Republic of Iran:  An Online Reality? page 82, Retrieved from Small Media: http://smallmedia.org.uk/lgbtrepublic.pdf

۴۱- ۱۰ سپتامبر ۲۰۱۰همجنس بازی چیست و چه رابطه ای با بای سکشوالیتی دارد ؟ قابل دسترسی در:

http://homotehran.blogspot.se/2010/09/blog-post.html

۴۲- دلارام (۱۳۸۴) دختران دو جنسگرا، فراموش شدگان یا فراموش کنند گان؟ ما‌ها مجله الکترونیکی همجنسگرایان ایران، شماره ۱۳، دی ماه ۱۳۸۴ قابل دسترسی در: http://majalehmaha.wordpress.com/%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87-%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-1384/

۴۳- سیما (می‌۲۰۰۷). مصاحبه با سیما دوجنسگرای ایرانی، چراغ، شماره ۲۸، قابل دسترسی در:

http://cheraq.net/28/08.htm

۴۴- رئیسی، شاهرخ (مرداد ۱۳۸۵) دوجنسگرایی (یک)، چراغ، پیش شماره ۱۹، قابل دسترسی در:

http://www.cheraq.net/19/cheragh-p19.pdf

 

 

منابع فارسی:

امین، شادی (۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۱) گفتگو با شادی امین: لزبوفوبی و فمنیسیم. مصاحبه با سوده راد، رادیو زمانه، قابل دسترسی در:

http://www.radiozamaneh.com/43632

ایگل هرک، نحوه پوشش مسائل دگرباشان جنسی، قابل دسترسی در:

http://iglhrc.org/iran/Fa/Fa_Publications_MediaGuides

ایگل هرک، چگونه نقض حقوق همجنسگرایان را گزارش دهیم، قابل دسترسی در:

http://iglhrc.org/iran/fa/Fa_Publications_Human_Rights_Documentation

ایگل هرک، چگونه از حقوق خود به عنوان یک متهم همجنسگرا دفاع کنیم، قابل دسترسی در:

https://iglhrc.org/iran/fa/PDFs/Book3LegalSurv.pdf

سازمان دگرباشان ایران (IRQI)

http://persian.irqr.net/

سازمان دگرباشان جنسی ایران (IRQO)

http://www.irqo.org/persian/

سیما (می‌۲۰۰۷). مصاحبه با سیما دوجنسگرای ایرانی، چراغ، شماره ۲۸، قابل دسترسی در:

http://cheraq.net/28/08.htm

صفحه بای سکشوال های ایرانی در فیس بوک، قابل دسترسی در:

https://www.facebook.com/iranianbi

رادیو رنگین کمان، صفحه فیس بوک،  (۲۸ فوریه ۲۰۱۴ ساعت ۷. ۱۸ صبح)  قابل دسترسی در:

https://www.facebook.com/Radioranginkaman

رادیو زمانه، دگرباش:

http://www.radiozamaneh.com/category/societyandlaw/lgbt

رئیسی، شاهرخ (مرداد ۱۳۸۵) دوجنسگرایی (یک)، چراغ، پیش شماره ۱۹، قابل دسترسی در:

http://www.cheraq.net/19/cheragh-p19.pdf

رحیمی، تینا (۲۶ آگوست ۲۰۰۷) ترجمه فمینسم و لزبینیسم نوشته آن کوئت، منتشر شده در اتحادیه آزادی بخش زنان شیکاگو، قابل دسترسی در:

http://eshterak-maghalat.blogspot.se/2009/07/blog-post_3798.html

دلارام (۱۳۸۴) دختران دو جنسگرا، فراموش شدگان یا فراموش کنند گان؟ ما‌ها مجله الکترونیکی همجنسگرایان ایران، شماره ۱۳، دی ماه ۱۳۸۴ قابل دسترسی در:

http://majalehmaha.wordpress.com/%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87-%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-1384/

همجنسگرای من تنهاییت را نکن باور، وبلاگ حذف شده بلاگفا:

http://homosexualman.blogfa.com/post/1

همجنسگرایان تهران و ایران، همجنس بازی چیست و چه رابطه ای با بای سکشوالیتی دارد ؟ قابل دسترسی در:

http://homotehran.blogspot.se/2010/09/blog-post.html

 

منابع انگلیسی:

Barker, Meg & Others (2012). Guidelines for Researching and Writing about Bisexuality, Journal of Bisexuality, 12:3, 376-392.

Enayat, Mahmood (2012, May). LGBT Republic of Iran:  An Online Reality? Retrieved October 23, 2012, from Small Media: http://smallmedia.org.uk/lgbtrepublic.pdf

Human Rights Watch (2010, December). “We Are a Buried Generation” Discrimination and Violence against Sexual Minorities in Iran. Deprived from Human Rights Watch: http://www.hrw.org

Iranian Lesbian and Transgender network (2014, June). Stop Reparative Therapies & Mandatory Sex Reassignment Surgeries. Deprived from 6rang: http://6rang.org/english/wp-content/uploads/2014/06/Stop-Reperative-TherapiesMandatory-Sex-Reassignment-Surgeries.pdf

 

مستند ها:

رانده از ایران:

https://www.youtube.com/watch?v=TsPHc3hfGnU

زیر تیغ جنسیت:

https://www.youtube.com/watch?v=08UeMed-T3s

 

نوشته‌های مرتبط

No Comments

Leave a Reply