گفت و گو با دزیره اخوان، کارگردان و بازیگر «رفتار درخور»

بازنشر از تابلوی رنگین‌کمانی، ۲۹ اسفند ۱۳۹۳ نام رفتار درخور را اولین بار از زبان دوستی فرانسوی شنیدم که در مرکز هماهنگی ال‌جی‌بی‌تی پاریس کار می‌کند.

او فقط در مورد فیلم برای‌ام نگفت، بلکه می‌خواست بداند من چه‌قدر شبیه شیرین هستم و زندگی‌ام چه‌قدر شبیه زندگی شیرین است!

آن‌چه او را بیش از هرچیز دیگری ذوق‌زده کرده بود دو بخش از دیالوگ‌های فیلم بود:‌ یکی وقتی برادر شیرین در واکنش به دوجنس‌گرایی خواهرش از او می‌پرسد «مگر همچین چیزی هم وجود دارد؟» و دیگری وقتی شیرین به مادرش می‌گوید «فکر می‌کنم کمی گی (همجنس‌گرا) هستم» و مادرش دست‌اش را می‌گیرد، گویی نمی‌خواهد بشنود.

این دو صحنه را چنان با آب‌وتاب تعریف می‌کرد که وقتی می‌خواستم فیلم را ببینم بی‌صبرانه در انتظار دیدن این صحنه‌ها بودم.

دزیره اخوان متولد آذر ۱۳۵۷ است و پس از انقلاب به همراه خانواده‌اش از ایران به آمریکا مهاجرت کرده است.

دزیره در مدارس عالی فیلم‌سازی و هنرهای تصویری تحصیل کرده است و این روزها نام‌اش به خاطر اولین فیلم بلندی که ساخته بر سر زبان‌ها افتاده است.

به کشورها و شهرهای زیادی با فیلم‌اش سفر می‌کند و با رویی گشاده پاسخ سؤال‌های‌مان را می‌دهد، البته ترجیح می‌دهد برای ارتباط سریع‌تر و واضح‌تر بودن پاسخ‌ها به زبان انگلیسی صحبت کند تا فارسی.

رفتار درخور داستان یک زن ایرانی – آمریکایی است که در عین تلاش برای بازگشت به زندگی عادی، پس از پایان اولین رابطه‌ی جدی احساسی‌اش، دوجنس‌گرایی خود را برای خانواده‌اش هم آشکار کند.

دزیره اخوان که هم کارگردان فیلم است و هم بازی‌گر نقش اول آن، شیرین را در موقعیت‌های متنوعی نشان می‌دهد که چه‌طور در حال دست و پنجه نرم کردن دائمی با مهاجرت، فرهنگ ایرانی در تقابل با فرهنگ جامعه‎ی میزبان که او حالا جزئی از آن شده، گرایش جنسی‌ای که جدی گرفته نمی‌شود، و پیچیدگی‌های عادی زندگی است.

زندگی شیرین، که از بسیاری جهات «رفتار درخور» و منطبق با آن‌چه جامعه از او می‌خواهد ندارد، شبیه زندگی بسیاری از به حاشیه رانده‌شده‌‌ها است، به ویژه آن‌ها که خود را دوجنس‌گرا می‌دانند.

با دزیره اخوان گفت‌وگویی کرده‌ایم که این‌جا بخش کوتاهی از آن را می‌بینید.